آثار ورزش بر پوست

مقدمه:
بارها و بارها به ما توصیه شده است که برای حفظ سلامت بدن ورزش کنیم و نقش ورزش به عنوان عاملی برای جلوگیری از افزایش وزن، ساخت عضلات، پیش گیری از بیماری های قلبی و عروقی و دیابت و... به اثبات رسیده است اما امروزه پزشکان بر این باور هستند که ورزش علاوه بر این مزایا، نقش مفیدی در سلامت بدن افراد دارد.جالب است بدانیم که ورزش برای کاهش جوش‌های پوستی و آکنه و مبارزه با علایم پیری مفید است.
کارشناسان بهداشتی معتقدند که ورزش منظم نقش موثری در سلامت پوست دارد و موجب شاداب و جوان تر شدن می شود.
بر کسی پوشیده نیست که ورزش مزایای مهمی برای همه بدن دارد و پوست بدن که بزرگ ترین ارگان بدن است بیشترین استفاده را می برد.
تحقیقات نشان می دهد افزایش جریان خون در سطح پوست و توزیع مواد مغذی در سلول های پوستی و دور کردن مواد مخرب و سمی از آن، از عمده ترین آثار ورزش روی پوست است.
ورزش با تعدیل در تولید هورمون های وابسته به تستوسترون، به شفافیت پوست منجر می شود، همچنین هنگام ورزش میزان استرس کاهش پیدا می کند.
به طور معمول پوست افرادی که استرس زیادی دارند و به خصوص کسانی که دچار آکنه هستند، تیره است اما ورزش به کاهش این تیرگی کمک می کند هر چند با کاهش استرس کمی از تیرگی پوست کاسته می شود زیرا ترشحات غده آدرنالین کم می شود اما نباید نقش ورزش را هم دیده گرفت.
ورزش منظم به افزایش تعریق پوست منجر می شود و این عامل اثر خوبی در نرم شدن پوست و پیش گیری از شکنندگی آن دارد.برای این که پوست، جوان تر و شاداب تر به نظر برسد، ورزش های خاصی کمک کننده است، هنگام ماساژ پوست نه تنها عضلات پوست صورت بلکه عضلات پاها، دست و بازوها هم کشیده می شود. در ورزش هایی مانند پیاده روی و وزنه برداری تنش و استرس کاهش می یابد و حتی التهابات پوستی کم می شود.کشش هایی که در ورزش یوگا وجود دارد به همراه کنترل حرکات و تنفس های آگاهانه نه تنها به عضلات همه بدن کمک می کند بلکه برای عضلات پوست صورت بهترین است، هنگام ورزش به دلیل خون رسانی بهتر، تمام بدن به خصوص عضلات صورت به آرامش می رسد.
همه می دانیم که با افزایش سن، چین و چروک پوست و خطوطی ایجاد شده هنگام عصبانیت و تغییره چهره افزایش می یابد اما آن چه مسلم است می توان با انجام ورزش از شکل گیری دوباره و افزایش این خطوط پیش گیری کرد.در کنار آرام سازی بدن و آرامش عضلات متخصصان معتقدند ورزش های هوازی مانند قدم زدن یا دوچرخه سواری موجب پاک سازی پوست می شود. این ورزش ها مواد سمی را که در اثر تجمع دود سیگار، آلودگی هوا و حتی مواد شیمیایی رایج در پوست مانند اسپری مو و ژل ها ایجاد می شود، از سطح پوست برمی دارد. کسانی که ورزش می کنند به طور آشکاری رنگ پوست زیباتری دارند.
رنگ پوست صورت خوش رنگ در کسانی که ورزش می کنند با رنگ زرد، سبز و یا خاکستری کسانی که ورزش نمی کنند قابل قیاس نیست.آن چه به سلامت بیشتر پوست کمک می کند، هیدراته کردن پوست یا آب رسانی کافی به پوست، قبل و بعد از ورزش است.

اثرات ورزش نکردن روی پوست وشکل صورت:
ورزش نکردن تاثیر زیادی روی ظاهر انسان‌ها دارد و باعث سرعت گرفتن روند پیر شدن در صورت انسان‌ها می‌شود.
 دانشمندان تصاویری را منتشر کرده‌اند که تاثیر ورزش نکردن را روی صورت انسان‌ها نشان می‌دهد.این محققان تصاویری از انسان‌ها را منتشر کرده‌اند که نشان می‌دهد در صورتی که آن‌ها حداقل 5 بار در هفته به مدت 30 دقیقه ورزش نکنند، ظرف مدت 5، 10 و 20 سال آینده چه ظاهری خواهند داشت.
آن‌ها هم‌چنین تصاویری را ارائه کردند که نشان می‌داد افرادی که به مقدار توصیه شده ورزش می‌کردند ظرف 5، 10 و 20 سال آینده چه تغییرات مثبتی در ظاهر آن‌ها صورت می‌گیرد.
محققان در دانشگاه سنت آندرو هم‌چنین میزان اضافه وزنی را که افراد با گذشت زمان و در اثر ورزش نکردن پیدا می‌کردند حساب کردند تا دقیق‌تر بتوانند ظاهر هر فرد را شبیه سازی کنند. این تحقیقات با هدف تشویق کردن مردم اسکاتلند به ورزش کردن انجام شده است.
راس وایت هد در این باره گفت: هدف این تحقیقات پررنگ کردن نقش زندگی فعال و پر تحرک در داشتن سلامت و هم‌چنین ظاهر زیباتر است.
ما با در نظر گرفتن فاکتورهایی مانند قد و وزن داوطلبان، و این که آیا آن‌ها ورزش می‌کنند یا نمی‌کنند سعی کردیم شکل ظاهری افراد را در سال‌های آینده تخمین بزنیم.
برای انجام این کار ، محققان سعی کردند از نرم‌افزارهای کامپیوتری استفاده کنند. استفاده از این برنامه کامپیوتری نشان داد افرادی که تحرک بدنی ندارند بعد از چند سال پوست افتاده‌ای پیدا می‌کنند و زیبایی پوست آن‌ها شدیدا کاهش پیدا می‌کند. هم‌چنین چین و چروک‌های زیاد و انباشته شدن چربی در اطراف چشم و گردن و دیگر قسمت‌های صورت می‌تواند تاثیر منفی زیادی روی ظاهر انسان داشته باشد.
یکی از علاقه مندان به ورزش بعد از دیدن این تصاویر گفت: من زمانی که این تحقیق را دیدم واقعا شوکه شدم. اگر همه می‌دانستند در صورت ورزش نکردن ممکن است در 20 سال آینده چه ظاهری پیدا کنند شاید تعداد بیش‌تری نسبت به تحرک بدنی بیش‌تر علاقه مند می‌شوند.

آیا ورزش های صورت (پوست) در مراقبت از صورت لازم و ضروری هستند؟
چین و چروک های پوست با وجود عضلات و ماهیچه های شل و نرم صورت افزایش می یابند . ورزش های عضلات صورت نه تنها ایجاد چین و چروک در صورت شما نمی کند بلکه نسبتا آنها را از بین می برد و در هر برنامه مراقبت از صورت باید گنجانده شود.
اگرچه تحقیقات ضدپیری و ضد چروک تولید کننده های محصولات مراقبت از پوست صورت را به سمت تولید محصولات نگه دارنده و حفظ کننده طراوت و شادابی هدایت کرده اما راحت ترین و موثرترین راه درمانی ورزش های روزانه صورت است .
این ورزش های روزانه ماهیچه های صورت را تقویت کرده و استحکام می بخشد و آنها را به حالت اولیه خود بر می گرداند. تمرینات روزانه ماهیچه های صورت بطور موثر و محسوسی وضعیت پوست شما را تغییر داده و بهبود می بخشد. این ورزش ها برنامه غذایی مراقبت از پوست شما را مختل نخواهد کرد .
رژیم غذایی که شامل ورزش های روزانه عضلات صورت می باشد خیلی بهتر از چیزی است که شما تصور می کنید. این ورزش ها باعث می شوند که پوست شما جوانتر و سالمتر به نظر برسد. برنامه رژیم غذایی مراقبت از پوست شما با وجود این ورزش ها تکمیل خواهد شد.

ورزش هایی برای پوست صورت و درخشش مو و صورت:
یک خنده خوب و زیبا بهترین راه آرام کردن عضلات صورت است، اما تمرینات و ورزش های روزانه سریعا به آزاد شدن و تقویت شدن ماهیچه‌های کلیدی کمک می کند. سعی کنید این ورزش‌ها را وقتی که در حمام هستید یا در وان نشسته اید انجام دهید نه در زیر نورهای شدید.
کشش و انبساط عضلات صورت شما نمایانگر این مسئله است که صورت شما کشیده و چروک شده و حالات صورت شما خشک است.
عضلات کل صورت خود را منقبض کنید به شکلی که چین و چروک بر تمام سطح صورت و پیشانی شما ایجاد شود، ابروها اخمو و چشم ها و دهانتان را محکم ببندید.
حال برعکس این کار را انجام دهید یعنی چشم ها و دهانتان را باز کنید تا جایی که می توانید مثل اینکه می خواهید فریاد زدن بزنید. این حرکت برای شل کردن و رها کردن عضلات گلوی شما مفید می باشد.
دوباره دهان خود را در حالیکه لبهایتان را روی هم فشرده اید ببندید و سپس دهان خود را باد کرده و به سمت راست و سپس به سمت چپ فشار آورید.
لبخند بزنید به شکلی که دهانتان از دو طرف تا حد امکان باز شود . باز هم چشمانتان را تا جایی که می توانید باز کنید.
لبخند خود را تکرار کرده و به همان شکل نگه دارید اما این بار بطوری که چانه خود را جمع کرده و عضلات گردن را سفت کنید و بکشید.

پارگی پوست وبیماری های پوست ورزشی:
    بیماری‌های پوستی در ورزش های مختلف:
    خیلی‌ها برای ورزش به باشگاه می‌روند، تنیس بازی می‌کنند، یا کشتی می‌گیرند، یا هر ورزش دیگری را امتحان می‌کنند. ولی ورزش‌ها هم می‌توانند برای شما مشکلات پوستی ایجاد کنند.

    درباره ارتباط ورزش‌ها و مشکلات پوستی چه می‌دانید؟
    مالش‌ و اصطکاک پشت بدن با دستگاه‌های ورزشی یا سایر تمرینات ورزشی که ایجاد لرزش می‌کنند ممکن است آکنه را تشدید کند. در پوست‌های چرب و افراد مستعد آکنه، لرزش ناشی ازاین دستگاه ها و عرق، باعث ایجاد تاول‌های سطحی و جوش می‌گردد. برای پیشگیری از این ناراحتی، لباس نرم پوشیده و در سطح صافی تمرین کنید و بلافاصله دوش بگیرید. فرآورده‌های بدون نسخه ی آکنه به‌ویژه آنهایی که حاوی بنزوییل پراکساید یا اسید سالیسیلیک هستند، مفیدند. اگر ناراحتی، شدید باشد ممکن است متخصص پوست آنتی‌بیوتیک خوراکی تجویز کند. هرگونه افزایش رنگدانه که به دنبال التهاب و سایش پیش آید، به آرامی طی هفته‌ها و ماه‌ها از بین می‌رود. قرار گرفتن کم در معرض آفتاب می‌تواند به از بین رفتن جوش‌ها کمک کند.

    تنیس‌بازها و جوش‌های ناحیه ی باسن:
    بعضی‌ها وقتی در روزهای گرم و مرطوب تنیس بازی می‌کنند، در ناحیه باسن جوش‌هایی شبیه آکنه درمی‌آورند. باسن، در اثر تعریق و مالش زیاد و وجود میکروارگانیسم‌ها، به شکل فراوانی دچار جوش‌هایی شبیه آکنه می‌گردد. به نظر می‌رسد این ناراحتی در خانم‌ها شایع‌تر باشد.
    دویدن، بازی تنیس، پوشیدن البسه ورزشی، کمربند، لباس‌خانه، البسه خشن و لباس‌های شنای خیس از عوامل خطرساز هستند. هوای گرم و مرطوب، کوتاهی در دوش گرفتن بلافاصله پس از ورزش و پوشیدن لباس‌های ضدآب ابتلا را تسریع می‌کند. پیشگیری، شامل پوشیدن لباس زیر نخی صاف، تمیز کردن و خشک کردن ناحیه و پرهیز از فعالیت‌هایی است که پوست را تحریک می‌کند. با شلوارک تنیس و بدن عرق‌آلوده یا لباس حمام، در جاهای خیس ننشینید.
    ممکن است تغییر رنگ قهوه‌ای به دنبال عکس‌العمل‌های التهابی پیش آید که شاید ماه‌ها طول بکشد اثرش از بین برود و در ناحیه خال‌هایی باقی بگذارد.
    برای موارد شدید و کنترل سریع، امکان دارد آنتی‌بیوتیک لازم باشد. عود ناراحتی به وفور دیده می‌شود و لذا مراقبت و پیشگیری روزانه مهم است.

    وزنه‌برداران و ترک پوست
    وزنه‌برداری اغلب باعث بروز نشانه‌های ترک و پارگی پوست می‌گردد. این علایم اغلب دور آرنج وزنه‌برداران پیش می‌آید، اما در پشت و کشاله ران ، به خصوص در کسانی که با پاهایشان وزنه برمی‌دارند نیز دیده می‌شود. ترک‌‌های پوستی همچنین در کسانی که کارهای سنگین دستی انجام می‌دهند و نیز در افراد چاق و خانم های باردار دیده می‌شوند. تغییرات هورمونی ناشی از افزایش ترشح کورتیزول و یا تجویز داروهای کورتون‌دار نیز می‌تواند ترک‌های پوستی ایجاد کند. شروع آن ممکن است به تدریج یا ناگهانی باشد. ترک‌های پوستی اصولا قرمز یا ارغوانی ‌رنگ هستند، اما به ندرت به سفیدی می‌گرایند.
    متاسفانه راهی برای از بین بردن ترک‌های پوستی وجود ندارد. چرب کردن پوست با لوسیون‌ها، کرم‌ها، کره کاکائو یا ویتامین E در درمان و پیشگیری آنها ارزشی ندارد. اگر کسی خواهان بهبود ترک‌های پوستی است، باید از وزنه‌برداری و فعالیت‌های سنگین مشابه خودداری نماید.

    کشتی‌گیرها و عفونت‌های پوستی
    تماس‌های نزدیک و پوست به پوست کشتی‌گیران، خطر انتقال انواع عفونت‌ها را افزایش می‌دهد. در حقیقت اپیدمی‌های کوچک زرد زخم، کورک، تبخال عفونی و زگیل مسری در کشتی‌گیران زیاد دیده شده است. عفونت‌های قارچی به خصوص در پوست سر، بین جوانان کشتی‌گیر انتقال می‌یابد. در کشتی‌گیران مستعد، ابتلا به عفونت‌های قارچی ثانوی به تعریق و اصطکاک‌های زمان تمرین یا کشتی واقعی مربوط است. ناراحتی میکروبی پوست (استافیلوکوک و استرپتوکوک) به صورت ثانوی در محل‌های ساییدگی و خراش هایی که موقع کشتی پدید می‌آیند، دیده می‌شود.
    مراقبت صحیح از پوست موقع تمرین و نیز بعد از ایجاد جراحت باعث پیشگیری و درمان سریع ناراحتی می‌گردد.

    تحریک ناشی از بند کلاه:
    جوش‌ها، ممکن است در مناطقی که پوست در تماس با بند کلاه کاسکت باشد، رخ دهد. امکان دارد اطراف صورت و پیشانی نیز مبتلا شوند. گرما و رطوبت زیاد در تابستان، ناراحتی را بدتر خواهد کرد.
    اگر بند کلاه شما کهنه و زبر شده است، سعی کنید آن را عوض کنید. پوست خود را تمیز نگه دارید.

    سوارکاران و عفونت‌های قارچی:
    خارش سوارکاری به تنهایی یا همراه عمل سایش، رطوبت و قارچ به وجود می‌آید. افرادی که وزن‌شان سنگین است و کسانی که در فعالیت‌های بدنی شرکت دارند، مستعدتر هستند. اگر عفونت قارچی دیده شود، این همان قارچی است که در ناراحتی عفونت قارچی پا یافت می‌شود. باکتری نیز ممکن است در ایجاد ناراحتی سهیم باشد.
    برای پیشگیری از خارش سوارکاری، لباس گشاد بپوشید. برای کم کردن اصطکاک، پودر به کار ببرید و ناحیه را خشک نگاه دارید.

انواع ورزش پوست صورت:

ورزش‌های ناحیه پیشانی و ابرو
1) انگشتان خود را کنار هم نگاه دارید و آنها را در ناحیه محل رویش موی خود بگذارید و پوست پیشانی خود را به سمت بالا بکشید و چند ثانیه نگه دارید و آن را رها کنید. شش بار پشت‌سر هم این کار را انجام دهید: این کار موجب از بین رفتن خطوط بالای پیشانی شما می‌شود.
2) ابتدا نوک انگشتان سبابه خود را در وسط ابروهای خود بگذارید و سعی کنید آنها را به طرف خارج صورت خود بکشید. هنگامی که این کار را می‌کنید سعی کنید با استفاده از عضلات صورت اخم کنید، یعنی دو حرکت در جهت مخالف انجام دهید تا عضلات این ناحیه را تقویت کنید. سپس برعکس این حرکت را انجام دهید، یعنی با دست ابروها را به سمت داخل بکشید و با استفاده از عضلات خود در برابر حرکت دست مقاومت کنید. این ورزش موجب از بین رفتن چین‌های بین دو ابرو و تقویت عضلات بالای پیشانی می‌شود.
ورزش چشم‌ها
1) سه انگشت وسط خود را زیر چشم‌های خود قرار دهید و در حالی که چشم‌هایتان بسته است، پوست صورت خود را به سمت پایین بکشید و بعد از چند ثانیه رها کنید. این ورزش موجب تقویت عضلات زیر چشمی و از بین رفتن پف زیر‌چشم‌ها می‌شود.
2) انگشت سوم و چهارم خود را گوشه چشم‌های خود بگذارید و به سمت بالا و پایین بکشید و چند ثانیه نگه دارید. آگهی این کار باعث می‌شود چروک‌های گوشه چشم از بین برود.

 ورزش‌ گونه‌ها
سر خود را عقب بگذارید. سه انگشت وسطی خود را روی برجستگی گونه‌ها بگذارید و در حالی که با دست گونه‌ها را پایین می‌کشید تا جایی که می‌توانید لبخند بزنید. این کار عضلات گونه‌های شما را تقویت می‌کند.

ورزش‌ لب‌ها
1) انگشتان وسط خود را روی لب پایین بگذارید و آن را به سمت پایین بکشید تا دندان‌هایتان پدیدار شوند. این ورزش باعث تقویت عضلات دور دهان می‌شود.
2) انگشتان وسطی خود را روی چانه بگذارید و در حالی که آن را به سمت پایین می‌کشید، چانه خود را منقبض کنید. این کار موجب تقویت عضلات چانه می‌شود. با استفاده از این ورزش‌ها، صورتی زیباتر و شاداب‌تر داشته باشید

ورزش در خدمت پوست:
ساخت کلاژن و فيبرهاي محافظ که مانع از چين و چروک‌هاي اضافي روي پوست مي‌شود، از ايجاد خطوط پوستي جلوگيري مي‌کند. اما شايد پوست‌هاي مستعد جوش و آکنه مهم‌ترين عضوي باشد که از مزاياي ورزش بهره‌مند مي‌شود.
به گفته پزشکان، ورزش کردن با تعديل توليد هورمون‌هاي وابسته به تستوسترون، به شفافيت پوست منجر مي‌شود. همچنين مدارکي وجود دارد دال بر اينکه وقتي شما ورزش مي‌کنيد، ميزان استرس‌تان کاهش پيدا مي‌کند. بنابراين غده‌هاي فوق کليه ميزان کمتري از انواع هورمون‌هاي مردانه که عامل اصلي تشکيل آکنه هستند، ترشح مي‌کند. به طور معمول پوست افرادي که استرس زيادي دارند، به خصوص کساني که دچار آکنه هستند، تيره است اما ورزش به کاهش اين تيرگي کمک مي‌کند. با کاهش استرس، کمي از تيرگي پوست کاسته مي‌شود چرا که کمي از ترشحات غده فوق‌کليه کاسته مي‌شود اما نبايد نقش ورزش را هم ناديده گرفت.
طبق يافته‌هاي متخصصان پوست، ورزش منظم همچنين به افزايش تعريق پوست منجر شده و اين اثر خوبي در نرم شدن پوست و پيشگيري از شکنندگي آن دارد. افرادي که هنگام ورزش پياده‌روي طولاني مي‌کنند، چهره بشاش‌تري دارند و رنگ پوست آنها روشن‌تر است و در صورتي که مبتلا به آکنه شوند، درمان آکنه در اين افراد راحت‌تر است. هر چيزي که بتواند ميزان ترشح هورمون‌هاي مردانه را کنترل کند، نه تنها روي پوست بلکه روي ميزان ريزش مو هم اثر مي‌گذارد. ورزش از جمله روش‌هايي است که توليد اين هورمون را کاهش مي‌دهد. اين در حالي است که بسياري از ما تصور مي‌کنيم ورزش تنها آثار پيشگيرانه از بيماري و آمادگي جسماني دارد. ورزش کردن موجب افزايش توليد طبيعي کلاژن و جوان شدن پوست مي‌شود. در کساني که ورزش نمي‌کنند، تعداد فيبروبلاست‌ها که محرک توليد ماده کلاژن در پوست هستند، کمتر است و پوستشان زودتر پير مي‌شود. در اين افراد، پوست به سرعت تيره و چروک مي‌شود.

چند قدم تا طراوت پوست:
براي اينکه پوست جوان‌تر و شاداب‌تر به نظر برسد، ورزش‌هاي خاصي کمک کننده است. هنگام ماساژ پوست، نه تنها عضلات پوست صورت بلکه عضلات پاها، دست و بازوها، کشيده مي‌شود. در ورزش‌هايي مانند دويدن، پياده‌روي، وزنه‌برداري، تنش و استرس کاهش يافته و حتي التهابات پوستي کم مي‌شود. اين آثار مثبت در ورزش يوگا سال‌ها است که شناخته شده است. کشش‌هايي که در ورزش يوگا وجود دارد، به همراه کنترل حرکات و تنفس‌هاي آگاهانه، نه تنها به عضلات همه بدن کمک مي‌کند بلکه براي عضلات پوست صورت بهترين است. هنگام ورزش به دليل خون‌رساني بهتر، کل بدن به خصوص عضلات صورت به آرامش مي‌رسد.
همه ما مي‌دانيم که با افزايش سن، چين و چروک پوست و خطوطي که هنگام عصبانيت و تغيير چهره ايجاد مي‌شود، افزايش مي‌يابد اما آنچه مسلم است مي‌توان با انجام ورزش از شکل‌گيري دوباره و افزايش اين خطوط پيشگيري کرد. در کنار آرام‌سازي بدن و آرامش عضلات، متخصصان معتقدند که ورزش‌هاي هوازي مانند قدم زدن يا دوچرخه‌سواري موجب پاک‌سازي پوست مي‌شود. اين ورزش‌ها مواد سمي را که در اثر تجمع دود سيگار، آلودگي هوا و حتي مواد شيميايي رايج در پوست مانند اسپري مو و دئودورانت‌ها ايجاد مي‌شود، از سطح پوست برمي‌دارد.
در ورزش‌هاي هوازي خون‌رساني به پوست بهتر شده و اين خود برداشت مواد سمي پوست را بيشتر و موثرتر مي‌کند. همه اينها به سلامت پوست کمک مي‌کند. همچنين کساني که ورزش مي‌کنند، به طور آشکاري رنگ پوست زيباتري دارند. رنگ پوست صورت خوش‌رنگ در کساني که ورزش مي‌کنند، با رنگ زرد و سبز يا خاکستري در کساني که ورزش نمي‌کنند، قابل قياس نيست.

اول آب بعد ورزش:
اما آنچه به سلامت بيشتر پوست کمک مي‌کند، هيدراته کردن پوست يا آب رساني کافي به پوست، پيش و پس از ورزش است. در صورتي که به طور صحيح و مناسب در هنگام ورزش به بدن خود آب کافي برسانيد، جريان خون پوست بسيار بهتر خواهد شد. وجود مايعات کافي در بدن موجب تقويت حذف مواد سمي تجمع يافته در سلول‌هاي پوستي مي‌شود. اين کار يعني آب‌رساني کافي به بدن، به خصوص در افرادي که از الکل يا دارو استفاده مي‌کنند و يا غذاهاي آماده زيادي مصرف مي‌کنند، اثرهاي بيشتري دارد. نوشيدن مايعات کافي به خصوص آب، جريان خون پوست را افزايش داده و اين مواد سمي را از پوست شسته و از بدن دفع مي‌کند.

منابع:

http://www.niazpardaz.ir
http://www.beytoote.com
.persiandown.com
http://forum.bodybuilder.ir
http://maryamonima.persianblog.ir
http://www.salamat.com
http://www.rasekhoon.net

نقش كار در زندگي انسان

كار در زندگي انسان نقش مهمي دارد . به شرطي كه كار را كه انتخاب كرده مورد علاقه باشد و پشتكار داشته باشيم زيرا پشتكار انسان را موفق مي كند و بهترين نردبان ترقي او به شمار مي رود . اشخاصي كه به قريحه و مواهب طبيعي خود متكي هستندبه رستگاري وپيشرفت نزديكند واز خسران دور. نسبت پشتكار به مواهب طبيعي مثل نسبت اراده است به قابليت . همانطور كه شخص هر قدر قابليت انجام كاري را داشته باشد ، تا اراده انجام آن را نكند به انجامش موفق نخواهد شد . همين طور هم هر قدر انسان صاحب ذوق و قريحه و هوش و ادراك باشد تا آن ذوق و هوش و ادراك مقرون به پشتكار و سعي و عمل نباشد مثمر ثمر نيست . اساس اميد پشتكار است . يك شخص فعال و با پشتكار هيچوقت در مقابل ناملايمات و شكست ها خسته وفرسوده نمي شود . اميد براي همه لازم است . با وجود اميد انسان به سهولت مي تواند مصائب و سختي هاي زندگاني را تحمل كند . بدبخت ترين اشخاص كسي است كه آروزهايش زياد وقوه عملش كم باشد . كسي كه دستخوش آروزهاي دور و درازي شود كه فراتر از قدرت عمل اوست . قوايش كاستي ونقصان مي پذيرد و در زندگاني رستگار نخواهد شد . بيشتر از همه طبقه جوان در معرض اين آفت قرار دارد .  لذا انسان بايد از دوران كودكي خود را از عالم تخيل و رؤيا بيرون كشد و به مرحله عمل نزديك شود و در زندگي هدفي داشته باشد نتيجه و هدف دوري كه در انتظار آن هستند به سراسر زندگي لذت مي بخشد ودر انسان علاقه به كار ايجاد مي كند بايد هميشه بياد داشته باشيم كه بهتر ين دوران عمر براي كسب فضائل خلاقي دوران جواني است هر گاه دوران جواني را به بيهودگي بگذرانيم و تخم نيكي در سر زمين وجود خود نيفشانيم ديگر هرگز قادر نخواهيم شد بترميم به پردازيم . بقول دانشمندي : زندگي به يك شب تارمي ماند ما بايد چراغ خود را بدست خود بيفروزيم و زندگي خويش را روشن كنيم . چطور مي توان زندگي را روشن كرد ؟ قبل از همه بايد هرسال و يا لااقل هر ماه بودجه اي براي صرف اوقات خود بطرز صحيح فراهم آوريم بعبارت  ديگر بايد طرحي براي طرز استفاده از اوقات خود بريزيم چه فقط باين طريق قادر خواهيم شدكه از اتلاف وقت خودداري كرده و به انجام كارهاي خلاق و ثمر بخش بپردازيم و همانطور كه زنبور عسل فقط از عطر گلهاي خوشبو و سودمند استفاده مي كندو روي گلهاي زهرآگين نمي نشيند ما هم فقط با نيكان معاشرت كنيم تا اوقات ما عاقلانه صرف شود و جام عمر ما از شهد ناب لبريز گردد.

کار و فعالیت

احادیث رسول خدا (ص)می فرماید کسی که روزی خود را با کار و تلاش تهییه کند در قیامت در شمار انبیاء قرار می گیرد و ثواب آنان را دریافت می کند. و نیز می فرمایند کسی که شب را در حال خستگی ناشی از کار بگذراند کاری که برای درآمد حلال بوده است شب را آمرزیده به سر آورده است. رایانه و دنیای کار رایانه ها در دنیای کار امروز در کشور های صنعتی بیش از 70% کارها را انجام می دهند ( رایانه ها و وسایل مرتبط به آن) انجام محاسبات پیچیده ی منجمان توسط رایانه ها در اندک زمانی انجام می شوند استفاده از رایانه ها و ابر رایانه ها به این دلیل افزایش یافته است که : آنها علاوه بر اینکه در هر ثانیه کار چندین نیروی کار انسانی را انجام می دهند زمان بیشتری را هم به خدمت و فعالیت می پردازند بدون آنکه کمترین پاداش و مزد را از صاحب کار بخواهند. شعر برو کار میکن مگو چیست کار که سرمایه ی جاودانی است کار روایت روزی شخصی امام صادق (ع) را در هنگام کار کردن در آفتاب سوزان مشاهده کرد ایشان برای خدمت به امام خویش گفتند: شما بروید و در سایه استراحت کنید من این کار را انجام می دهم. امام بلافاصله فرمودند: دوست دارم خودم برای کسب روزی رنج بکشم و آفتاب بخورم. نقش کار در زندگی انسان کار، سازنده ی انسان و بیکاری و تنبلی فاسد کننده ی اوست ؛ لذا ارزش کار نه صرفاً از جهت کسب درآمد یا شکوفایی اقتصادی بلکه در تاثیری است که بر انسان می گذارد و شخصیت او را پرورش می دهد. برخی از آثار کار در انسان عبارت اند از شکوفایی استعداد ها وجود آدمی سرشار از استعداد های کوناگون است که باید آن را شکوفا کند. این استعداد ها وقتی ظهور می کند که آدمی از جای خود برخیزد، حرکت کند، با سختی ها درگیر شود و در دل حوادث قرار گیرد. انسان در کار ، خود را می آزماید، کشف می کند و به توانایی های وجودی خود پی می برد. لطافت احساس: بیکاری، تنبلی و سستی ، قساوت می آورد اما کار، کیمیا است و مس وجود انسان را به طلا تبدیل می کند. کسی که اهل کار است ، قدر زحمت و کار را می داند، از رنج مردم به رنج می افتد، شادمانی مردم او را شاد می کند. کار، کارخانه ی سازندگی و تربیت و تعالی بخش احساسات انسانی است. تمرکز قوه ی خیال در هنگام بیکاری پرنده ی خیال به هر سو پرواز می کند و انسان را به دنبال خود می کشاند و چه بسا او را به سمت افکار و اوهام فاسد و شیطانی رهنمون شود. امیر المومنین می فرماید: اگر نفس خود را به کاری مشغول نکنی، او تو را مشغول می کند. اما آن کس که به هر کاری مشغول است فکر و خیالش متوجه آن کار است و به امور بیهوده نمی اندیشد. احساس عزت نفس کسی که کار می کند و دستش را پیش دیگران دراز نمی کند احساس عزت و کرامت می کند، هر چند درآمد او اندک باشد و یه زندگی معمولی را بگذراند کار و سرمایه در هر فعالیت اقتصادی دو عامل دخالت دارد: سرمایه و کار با سرمایه و کار نوعی مشارکت اقتصادی به وجود می آید و سودی که نتیجه ی این فعالیت است، بنا بر توافق قبلی، میان صاحب سرمایه و انجام دهنده ی کار تقسیم می شود. اثرات روانی کار آمار ها و تحقیق و پرسش ها از مردم و همچنین مطالعات روانشناسی نشان می دهد که افرادی که کار نمی کنند، اغلب افرادی کسل، تنبل و با گذشت زمان فاقد توانایی می شوند اما در مقابل افرادی که کار می کنند هر روز بر تجربه و توانایی های آنها افزوده می گردد ، این افراد شاد تر از افرادی هستند که کار نمی کنند. افرادی که همیشه کار می کنند شاید متوجه برطرف شدن نیازهای روانی خود توسط انجام کار نشوند اما پس از آنکه به مدت چند روز کار را از آنها بگیریم بشدت دچار افسردگی، بی حالیو گاهی دچار عصبانیت های کوتاه مدت می گردن.

 

کار و تلاش در زندگی

شما جزء کدام دسته از افراد هستید؟

- کار می کنید که زندگی کنید.

- یا زندگی می کنید که کار کنید.

از آنجا که پاسخ به این سوال می تواند منشاء اختلافاتی بین بعضی خانواده ها با شد حائز اهمیت است.

در بسیاری از موارد زنها ادعا می کنند  مردها بیش از آن که به روابط خانوادگی اهمیت دهند به شغل و موقعیت اجتماعی و  کسب درآمدشان اهمیت می دهند و همین امر سبب ایجاد اختلافاتی می شود.

بر اساس تحقیقات انجام شده از نظر آماری گفته اند :

در اکثریت موارد زنها موفقیت را در داشتن یک همسر خوب و یک زندگی خانوادگی خوب و موفق می دانند. و مردها موفقیت را در پیشرفت شغلی و کاری و موقعیت خوب اجتماعی می دانند.

مسلما" با توجه به تفاوتهای وجودی بین زن و مرد ، اندیشه ها و رفتارهای متفاوتی نیز مشاهده می شود. مهم این است که بین این تفاوتها هماهنگی و توازن و ارتباطی صحیح برقرار شود و زن و مرد ، تفاوتها و اختلافات یکدیگر را درک کنند و به آنها احترام بگذارند.

کار و تلاش برای بهتر شدن وضعیت زندگی شخصی و خانوادگی بسیار پسندیده است. ولیکن اگر انسان فقط هدفش کار و کسب درآمد باشد مسلما" از اهداف دیگر زندگی دور می شود انسانی موفق است که بتواند به تمام جنبه های زندگی بپردازد و تک بعدی نباشد و در همه ابعاد زندگی تعادل برقرار نماید.

بدون شک کار زیاد باعث خستگی جسمی و روحی می شود که همین امر میزان بردباری و انعطاف فرد را کم می کند. باید در کنار کار و فعالیت شغلی به تفریح و سرگرمی و آسایش و پرداختن به امور دیگر زندگی نیز اهمیت داد. مطمئنا" شغل خوب و درآمد خوب وقتی لذت بخش است که انسان بتواند با آرامش خیال از آن در زندگی فردی و یا خانوادگی خود بهره ببرد..

اگر شخصی در کار خود موفق باشد که پیامد آن درآمد بیشتر هم باشد ولی نتواند از آن چه به دست آورده در آرامش استفاده نماید چه لذتی از کار می توان برد؟

.پس ایجاد هماهنگی و تعادل بین کار و امور دیگر زندگی و پرداختن به همه ابعاد وجودی خود و خانواده یک هنر است.

خانواده های زیادی را دیده ایم که با داشتن امکانات مادی فراوان باز هم احساس نارضایتی دارند پس صرفا" توجه به بعد مادی زندگی نمی تواند سبب خوشبختی شود.

کسانی را می شناسم که برای رسیدن به موفقیت شغلی و کسب درآمد بیشتر تلاش فراوانی داشته اند و اوقات زیادی از زندگی خود را صرف کار و زحمت کرده اند البته ثروتی هم به دست آورده اند ولی به همان نسبت از همسر خود دور شده اند زیرا در طول زندگی ساعات زیادی را به کار و تلاش پرداخته اند و زمانی را هم که در خانه بوده اند به علت خستگی از کار فقط استراحت کرده اند و دیگرحوصله و یا فرصتی برای حداقل صحبت کردن با همسر و خانواده خود را نداشته اند و میزان ارتباطات که کم می شود کم کم میزان درک خواسته ها و نیازها و شناخت و درک متقابل افراد هم کم می شود و به همین ترتیب افراد خانواده احساس دوری و غریبی نسبت به یکدیگر را پیدا می کنند در حالی که این امر به آرامی و به کندی صورت می گیرد ولی در بلند مدت نتایج وحشتناکی را دربر خواهد داشت. چون شاهد اختلافات شدیدی بین افرادی بوده ام که با عشق فراوان زندگی مشترک را شروع کرده بودند و فقط به همین دلایل آن قدر از یکدیگر دور شده بودند که حتی کوچکترین نقطه اشتراکی بین خودشان نمی دیدند، و مدام با هم اختلاف داشتند در حا لی که این اختلافات کم کم به وجود آمده بود و آنها در طول زندگی نتوانسته بودند و یا می توان گفت وقت نگذاشته بودند که در مورد اختلافاتشان در مراحلی که کوچک و کم اهمیت هم بوده صحبت کنند و یا راه حلی برای آنها پیدا کنند و این اختلافات روی هم انباشته شده و به حدی رسیده که فرد تصور می کند هیچ راهی برای حل آنها وجود ندارد و حتی آن ثروتی را که به دست آورده بودند نیز نمی تواند مشکلاتشان را حل کند.

اگر در زندگی زن و مرد و دیگر اعضای خانواده توقعاتشان را بر اساس نیازهای واقعی و ضروری و توانایی های موجودشان تطبیق دهند دیگر مجبور نخواهند شد به خاطر برآورده شدن نیازهای مادی ، ظاهری و غیر ضروری که هرگز پایانی ندارند خود را زیاده از حد توان به زحمت بیندازند.

به نظر من بعضی امور که جزء نیازهای کاذب هستند ارزش به زحمت افتادن و سختی کشیدن را ندارند.  داشتن یک شغل خوب و  یا داشتن مسکن و یا ماشین و این قبیل چیزها خوب است و هر کسی برای رفع نیازهای خود باید تلاش کند و آنها را به دست بیاورد .

برای مثال یک ماشین شیک و مجهز و یک ماشین معمولی را در نظر بگیرید از نظر ظاهری با هم تفاوت دارند ولی از نظر کارآیی و رفع نیازهای فردی هر دو یکسان هستند هردو ماشین می توانند در تفریح و گردش و یا خرید روزانه و حمل و نقل یکسان عمل کنند و نیازها را برطرف کنند و یا مثلا" یک خانه معمولی و یک خانه مجلل و با شکوه را در نظر بگیرید هر دو از نظر رفع نیاز به مسکن و داشتن یک سرپناه برای زندگی یک عملکرد را دارند فقط از نظر ظاهری متفاوت هستند به نظر من برای داشتن ظواهر بهتر و شیک تر انسان نباید به خود و یا دیگران زحمت دهد به قول معروف آدم نباید خودش را خسته و پیر کند باید از زندگی بهره برد و از لحظه لحظه آن لذت برد . اگر قرار باشد برای داشتن ظواهر و تجملات بیشتر خود را به زحمت بیندازیم و کار و تلاش بیشتری بکنیم مسلما" منجر به خستگی جسمی و روحی بیشتری هم می شود که ممکن است ما را از آن چه که لذت واقعی زندگی است دور کند طوری که نتوانیم از شیرینی عمرو زندگیمان استفاده کنیم از آن جا که عمر در حال گذر است و برگشت پذیر نیست باید لحظه لحظه آن را با ولع بلعید و شیرینی آن را حس نمود.

نیازهای آدمها سه دسته است :

1- نیازهای واقعی و ضروری

2- امورغیر ضروری که صرفا" جهت شیک تر و راحت تر بودن زندگی نیاز تلقی می شوند

3- اموری که افراد صرفا" به خاطر چشم و هم چشمی و فخر فروشی به دیگران احساس می کنند نیاز است

و باور کنید اگر ما بتوانیم توجه خودمان را فقط به رفع نیازهای دسته اول معطوف داریم و در راه برآورده شدن آنها تلاش کنیم و در اصل سطح متوسط که سطح توازن فرد و یک جامعه سالم است را حفظ کنیم مسلما" از عمر و زندگی خود لذت بیشتری خواهیم برد.

توصیه می شود برای داشتن امکانات ضروری تلاش کنید ولی بیشترین وقت خود را با هم و در کنار هم صرف شادی و همدلی کنید تا بتوانید طعم خوشبختی را بچشید.

 

منبع:

بانک رایگان مقالات www.magshop.org

زندگينامه جان دالتون

جان دالتون شیمیدان و فیزیکدان بریتانیایی بود. معروفیت او بیشتر بخاطر پیشگامی او در نظریه اتمی است.

جان دالتون ۱۰ سال پیش از ثبت و اعلان استقلال آمریکا در سال ۱۷۶۶، در انگلستان زاده شد. خانواده او در یک کلبه کوچک گالی در روستایی زندگی می‌کردند. در کودکی، جان به همراه برادرش در یک مزرعه کار می‌کرد و در مغازه پدر در بافتن لباس او را یاری می‌دادند. با وجود فراهم بودن اندکی از لوازم اولیه زندگی آنها خانواده فقیری بودند، بسیاری از پسران فقیر در آن زمان از داشتن تحصیلات محروم بودند، اما جان توانست با خوش‌شانسی در مدرسه‌ای در همان نزدیک زادگاهش مشغول تحصیل شود. او به یادگیری علاقه زیادی نشان می‌داد. آموزگاران نیز او را به یادگیری تشویق می‌کردند. در ۱۲ سالگی، او اولین مدرسه خود را در شهری نزدیک محل اقامتش باز کرد اما به خاطر کمبود پول مجبور به بستن آنجا و کارکردن در مزرعه عمه‎اش شد.

۳ سال بعد، به همراه برادر بزرگ‌تر و یکی از دوستانش مدرسه‌ای را در کندال انگلیس باز کرد. به تدریس انگلیسی. لاتین، یونانی، فرانسوی و ۲۱ موضوع علمی و ریاضی پرداخت. جان به یادگیری طبیعت و هوای اطراف خود می‌پرداخت. او پروانه‎ها، حلزون‎، و. . . را جمع‌آوری می‌کرد. جان دالتون پی برد که دچار کوررنگی ست و به یادگیری آن روی آورد. در ۱۷۹۳، جان به عنوان معلم خصوصی به منچستر رفت و در کالج جدید مشغول به تدریس شد. و در آنجا به مشاهده رفتار گازها پرداخت.

او به عناصر و اجزاء مختلف و چگونگی درست شدن آنها اندیشید. جان نظریه‌ای داشت که بر طبق آن، هر عنصری از اتم‎های مجزا تشکیل شده و تمام عناصر با یکدیگر متفاوت هستند زیرا اتم‌های سازنده هر کدام از آنها، با دیگری متفاوت است.

او فکر می‌کرد که هر عنصری وزن مخصوص می‌دارد، زیرا از اتم‌های متفاوتی تشکیل شده. در سال ۱۸۰۸، جان دالتون کتابی با مضمون، نظامی نوین در فلسفه شیمی منتشر کرد که در آن وزن بسیاری از اتم‌های شناخته شده را جمع‌آوری و لیست کرده بود. مقدار عددی وزن‌هایی که او محاسبه کرده کاملاً دقیق نبودند، اما مبنایی بودند برای جدول تناوبی پیشرفته، اگرچه بسیاری نظریه دالتون در مورد ساختار اتم را نپذیرفتند، اما وی بر تحقیقات خود برای دفاع از نظریه‌اش ادامه می‌داد.

جان دالتون در سال ۱۸۴۴ درگذشت، او با افتخار در انگلستان به خاک سپرده شد. بیش از ۴۰۰,۰۰۰ نفر بدن بی‌جان او را هنگام قرار گرفتن در تابوت مشایعت کردند. آخرین تجربه و آزمایش مربوط به او بررسی چشم نگهداری شده او در سال ۱۹۹۵ بود تا دلیل کوررنگی او را معلوم کنند. ثابت شد که کوررنگی او از نوع نادری است که به دوتروآنوپیا معروف است. دالتون حتی پس از مرگ نیز به گسترش دانش کمک کرد.

امروز، دانشمندان در هر جا، نظریه دالتون درباره ساختار اتم را مورد قبول می‌دانند. یک پسر ساده روستایی روش جدیدی برای اندیشیدن و نگاه کردن به عالم هستی و چگونگی کارکرد آن را به مردم و اهل دانش نشان داد.

 

تئوری اتمی

جان دالتون، در سال ١٨٠٨ میلادی، طرحی را برای نظریه اتمی به‌وجود آورد که می‌توانست قوانین تغییر شیمیایی را توضیح دهد و با نسبت دادن جرم‌های نسبی به اتم‌های عناصر گوناگون به‌مفهوم نظریه اتمی صورت کمّی داد. نخستین مبنای تئوری اتمی دالتون، نتیجه‌گیری‌ها و استدلال‌های حاصل از "قانون بقای جرم" لاوازیه بود و دومین مبنای آن "قانون نسبت‌های ثابت در یک ترکیب" پروست بود

 

پنج نکته‌ی مهم در تيوری اتمی دالتون:

 

    * تمامی عناصر از ذرات بسیار کوچکی به نام اتم تشکیل شده‌اند.

    * تمامی اتم‌های یک عنصر دارای جرم، اندازه و خواص دیگر یکسان هستند.

    * اتم‌های یک عنصر جرم و خواص متفاوت با اتم‌های عناصر دیگر دارد.

    * یک ماده مرکب شیمیایی حاصل ترکیب اتم‌های دو یا چند عنصر است. یک ماده مرکب معین از اتم‌هایی ترکیب یافته است که همواره نوع و نسبت آنها ثابت است.

    * اتم‌ها را نمی‌توان تولید یا مصرف کرد و اتم‌های یک عنصر تقسیم ناپذیرند و به اتم‌های عناصر دیگر تبدیل نمی‌شوند.

زندگينامه شهيد مهدي باكري

مقدمه:

مهدی باکری در سال 1333 شمسی در میاندوآب به دنیا آمد. با ورود به دانشگاه مرحله‌ی جدیدی از زندگی علمی و سیاسی او آغاز شد. در همان سال‌ها به طور جدی پا در عرصه‌ی مبارزات سیاسی و انقلابی گذاشت. مطالعه‌ی کتاب ولایت فقیه امام خمینی نقش مهدی در شکل‌گیری شخصیت او بر جا گذاشت.

او در دانشگاه درس خواندن و یاور دانشجویان و بیرون از دانشگاه یک دانشجوی پر شور و حال و واقف به اوضاع و احوال زمان بود. او و دوستانش نقش مهمی در بر پایی تظاهرات شهر تبریز در پانزدهم خرداد 1354 و 1355 داشتند. همان زمان وی توسط ساواک شناسایی شد و بارها برای بازجویی به اداره‌ی امنیت برده شد اما چون مدرکی علیه او نداشتند تحت نظر آزاد شد. بعد از گرفتن مدرک مهندسی برای ادامه مبارزه از محیط دانشگاه خارج شد. در سال 1356 به عنوان افسر وظیفه به خدمت سربازی رفت و به تهران مأمور شد. در بحبوحه‌ی انقلاب مهدی به فرمان امام خمینی از پادگان گریخت و به ارومیه بازگشت. در این دوران مخفیانه زندگی می‌کرد و نیروهای جوان را سازماندهی و تربیت کرد.

با پیروزی انقلاب مهدی نقشی فعال در سازماندهی سپاه پاسداران داشت. مدتی هم دادستان دادگاه انقلاب ارومیه شد. او در سال 1359 ازدواج کرد و روز بعد از عقد به سوی جبهه شتافت. در منطقه ی غرب سمت فرماندهی سپاه را به عهده گرفت. همان روزها بود که علی صیاد شیرازی به کردستان آمد و با مهدی آشنا شد.

مهدی پس از شرکت در عملیات‌های مختلف و پاکسازی ضد انقلاب، به منطقه‌ی جنوب کشور رفت و معاونت تیپ نجف اشرف را به عهده گرفت. در عملیات فتح‌المبین، در منطقه‌ی رقابیه از ناحیه چشم مجروح شد. پس از بهبود به جبهه بازگشت و پس از آزاد سازی خرمشهر دوباره مجروح شد. با تشکیل تیپ عاشورا فرماندهی این تیپ را به عهده گرفت.

در عملیات حماسی خیبر که در جزیره ی مجنون بر پا شد برادرش به شهادت رسید. در روزهای آخر اسفندماه 1363 عملیات بدر آغاز شد. مهدی و نیروهایش ضربات مهلکی بر ارتش عراق می‌زنند. در روزهای 25 اسفند ماه مهدی و همرزمانش در مقابل عراقیها مقاومت کردند.

هر چند فرماندهان ارشد سپاه سعی کردند مهدی را به عقب بازگردانند توجهی نکرد و سرانجانم با اصابت گلوله‌ای به سرش به سختی مجروح می‌شود و هنگام بازگشت به عقب موشکی به قایق آنها اصابت می‌کند و پیکر آنها راهی دریاها می شود.

 

تولد و كودكی:

به سال 1333 ه.ش در شهرستان میاندوآب در یك خانواده مذهبی و با ایمان متولد شد. در دوران كودكی، مادرش را – كه بانویی باایمان بود – از دست داد. تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در ارومیه به پایان رسانید و در دوره دبیرستان (همزمان با شهادت برادرش علی باكری به دست دژخیمان ساواك) وارد جریانات سیاسی شد.

 

فعالیت های سیاسی – مذهبی:

پس از اخذ دیپلم با وجود آنكه از شهادت برادرش بسیار متاثر و متالم بود، به دانشگاه راه یافت و در رشته مهندسی مكانیك مشغول تحصیل شد. از ابتدای ورود به دانشگاه تبریز یكی از افراد مبارز این دانشگاه بود. او برادرش حمید را نیز به همراه خود به این شهر آورد. شهید باكری در طول فعالیت های سیاسی خود (طبق اسناد محرمانه بدست آمده) از طرف سازمان امنیت آذربایجان شرقی (ساواك) تحت كنترل و مراقبت بود. پس از مدتی حمید را برای برقراری ارتباط با سایر مبارزان، به خارج از كشور فرستاد تا در ارسال سلاح گرم برای مبارزین داخل كشور فعال شود.

شهید مهدی باكری در دوره سربازی با تبعیت از اعلامیه حضرت امام خمینی( رحمت الله علیه ) – در حالی كه در تهران افسر وظیفه بود – از پادگان فرار و به صورت مخفیانه زندگی كرد و فعالیت های گوناگونی را در جهت پیروزی انقلاب اسلامی نیز انجام داد.

 

پس از پیروزی انقلاب اسلامی:

بعد از پیروزی انقلاب و به دنبال تشكیل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به عضویت این نهاد در آمد و در سازماندهی و استحكام سپاه ارومیه نقش فعالی را ایفا كرد. پس از آن بنا به ضرورت، دادستان دادگاه انقلاب ارومیه شد. همزمان با خدمت در سپاه، به مدت 9 ماه با عنوان شهردار ارومیه نیز خدمات ارزنده‌ای را از خود به یادگار گذاشت. ازدواج شهید مهدی باكری مصادف با شروع جنگ تحمیلی بود. مهریه همسرش اسلحه كلت او بود. دو روز بعد از عقد به جبهه رفت و پس از دو ماه به شهر برگشت و بنا به مصالح منطقه، با مسئولیت جهاد سازندگی استان، خدمات ارزنده‌ای برای مردم انجام داد.

شهید باكری در مدت مسئولیتش به عنوان فرمانده عملیات سپاه ارومیه تلاشهای گسترده‌ای را در برقراری امنیت و پاكسازی منطقه از لوث وجود وابستگاه و مزدوران شرق و غرب انجام داد و به‌رغم فعالیت های شبانه‌روزی در مسئولیتهای مختلف، پس از شروع جنگ تحمیلی، تكلیف خویش را در جهاد با كفار بعثی و متجاوزین به میهن اسلامی دید و راهی جبهه‌ها شد.

 

نقش شهید در دفاع مقدس:

شهید باكری با استعداد و دلسوزی فراوان خود توانست در عملیات فتح‌المبین با عنوان معاون تیپ نجف اشرف در كسب پیروزیها موثر باشد. در این عملیات یكی از گردانها در محاصره قرار گرفته بود، كه ایشان به همراه تعدادی نیرو، با شجاعت و تدبیر بی‌نظیر آنان را از محاصره بیرون آورد. در همین عملیات در منطقه رقابیه از ناحیه چشم مجروح شد و به فاصله كمتر از یك ماه در عملیات بیت‌المقدس ( با همان عنوان) شركت كرد و شاهد پیروزی لشكریان اسلام بر متجاوزین بعثی بود. در مرحله دوم عملیات بیت‌المقدس از ناحیه كمر زخمی شد و با وجود جراحتهایی كه داشت در مرحله سوم عملیات، به قرارگاه فرماندهی رفت تا برادران بسیجی را از پشت بی‌سیم هدایت كند.

در عملیات رمضان با سمت فرماندهی تیپ عاشورا به نبرد بی‌امان در داخل خاك عراق پرداخت و این بار نیز مجروح شد، اما با هر نوبت مجروحیت، وی مصممتر از پیش در جبهه‌ها حضور می‌یافت و بدون احساس خستگی برای تجهیز، سازماندهی،‌ هدایت نیروها و طراحی عملیات، شبانه‌روز تلاش می‌كرد. در عملیات مسلم بن عقیل با فرماندهی او بر لشكر عاشورا و ایثار رزمندگان سلحشور، بخش عظیمی از خاك گلگون ایران اسلامی و چند منطقه استراتژیك آزاد شد.

شهید باكری در عملیات والفجرمقدماتی و والفجر یك، دو، سه و چهار با عنوان فرمانده لشكر عاشورا، به همراه بسیجیان غیور و فداكار، در انجام تكلیف و نبرد با متجاوزین، آمادگی و ایثار همه‌جانبه‌ای را از خود نشان داد. در عملیات خیبر زمانی كه برادرش حمید، به درجه رفیع شهات نایل آمد، با وجود علاقه خاصی كه به او داشت، بدون ابراز اندوه با خانواده‌اش تماس گرفت و چنین گفت: شهادت حمید یكی از الطاف الهی است كه شامل حال خانواده ما شده است. و در نامه‌ای خطاب به خانواده‌اش نوشت:

من به وصیت و آرزوی حمید كه باز كردن راه كربلا می‌باشد همچنان در جبهه‌ها می‌مانم و به خواست و راه شهید ادامه می‌دهم تا اسلام پیروز شود. تلاش فراوان در میادین نبرد و شرایط حساس جبهه‌ها، را از حضور در تشییع پیكر پاك برادر و همرزمش كه سالها در كنار بود بازداشت. برادری كه در روزهای سراسر خطر قبل از انقلاب، در مبارزات سیاسی و در جبهه‌ها، پا به پای مهدی، جانفشانی كرد.

نقش شهید باكری و لشكر عاشورا در حماسه قهرمانانه خیبر و تصرف جزایر مجنون و مقاومتی كه آنان در دفاع پاتكهای توان فرسای دشمن از خود نشان دادند بر كسی پوشیده نیست. در مرحله آماده‌سازی مقدمات عملیات بدر، اگرچه روزها به كندی می‌گذشت اما مهدی با جدیت، همه نیروها را برای نبردی مردانه و عارفانه تهییج و ترغیب كرد و چونان مرشدی كامل و عارفی واصل، آنچه را كه مجاهدان راه خدا و دلباختگان شهادت باید بدانند و در مرحله نبرد بكار بندند، با نیروهایش درمیان گذاشت.

 

بیانات شهید قبل از شروع عملیات بدر:

همه برادران تصمیم خود را گرفته‌اند، ولی من به خاطر سختی عملیات تاكید می‌كنم. شما باید مثل حضرت ابراهیم(علیه السلام) باشید كه رحمت خدا شامل حالش شد، مثل او در آتش بروید. خداوند اگر مصلحت بداند به صفوف دشمن رخنه خواهید كرد. باید در حد نهایی از سلاح مقاومت استفاده كینم.

هرگاه خداوند مقاومت ما را دید رحمت خود را شالم حال ما می‌گرداند. اگر از یك دسته بیست و دو نفری، یك نفر بماند باید همان یك نفر مقاومت كند و اگر فرمانده شما شهید شد نگویید فرمانده نداریم و نجنگیم كه این وسوسه شیطان است. فرمانده اصلی ما، خدا و امام زمان(عجل الله تعالی فرجه الشریف) است. اصل، آنها هستند و ما موقت هستیم، ما وسیله هستیم برای بردن شما به میدان جنگ. وظیفه ما مقاومت تا آخرین نفس و اصاعت از فرماندهی است.

تا موقعی كه دستور حمله داده نشده كسی تیراندازی نكند. حتی اگر مجروح شد سكوت را رعایت كند، دندانها را به هم بفشارد و فریاد نكند. با هر رگبار سبحان‌الله بگویید. در عملیات خسته نشوید. بعد از هر درگیری و عملیات، شهدا و مجروحین را تخلیه كرده و با سازماندهی مجدد كار را ادامه دهید. حداكثر استفاده از وسایل را بكنید. اگر این پارو بشكند، به جای آن پاروی دیگری وجود ندارد. با همین قایقها باید عملیات بكنیم. لباس های غواصی را خوب نگهداری كنید. یك سال است دنبال این امكانات هستیم.

مهدی در شب عملیات وضو می‌گیرد و همه گردان ها را یك یك از زیر قرآن عبور می‌دهد. مداوم توصیه می‌كند:

برادران! خدا را از یاد نبرید نام امام زمان(عجل الله تعالی فرجه الشریف) را زمزمه كنید. دعا كنید كه كار ما برای خدا باشد. از پشت بی‌سیم نیز همه را به ذكر «لاحول و لاقوه الا بالله» تحریض و تشویق می‌كند.

لشكر عاشورا در كنار سایر یگانهای عمل كننده نیروی زمینی سپاه، در اولین شب عملیات بدر، موفق به شكستن خط دشمن می‌شود و روز بعد به تثبیت مواضع در ساحل رود می‌پردازد.

در مرحله دوم عملیات، از سوی لشكر عاشورا حمله‌ای نفس‌گیر به واحدهایی از دشمن كه عالم فشار برای جناح چپ بودند، آغاز می‌شود. حمله‌ای كه قلع و قمع دشمن و گرفتن انتقام و قطع كامل دست دشمن از تعرض به نیروها در جناح چپ ثمره آن بود.

 

ویژگی های اخلاقی:

شهید باكری، پاسدار نمونه، فرماندهی فداكار و ایثارگر، خدمتگزاری صادق، صمیمی، مخلص و عاشق حضرت امام خمینی( رحمت الله علیه ) و انقلاب اسلامی بود. با تمام وجود خود را پیرو خط امام می‌دانست و سعی می‌كرد زندگی‌اش را براساس رهنمودها و فرمایشات آن بزرگوار تنظیم نماید، با دقت به سخنان حضرت امام ( رحمت الله علیه ) گوش می‌داد، آنها را می‌نوشت و در معرض دید خود قرار می‌داد و آنقدر به این امر حساسیت داشت كه به خانواده‌اش سفارش كرده بود كه سخنرانی آن حضرت را ضبط كنند و اگر موفق نشدند، متن صحبت را از طریق روزنامه بدست آورند.

او معتقد بود سخنان امام الهام گرفته از آیات الهی است،‌باید جلو چشمان ما باشد تا همیشه آنها را ببینیم و از یاد نبریم.

شهید باكری از انسانهای وارسته و خودساخته‌ای بود كه با فراهم بودن زمینه‌های مساعد، به مظاهر مادی دنیا و لذایذ آن پشت پا زده بود.

زندگی ساده و بی‌ریای او زبانزد همه آشنایان بود. با تواناییهایی كه داشت می‌توانست مرفه‌ترین زندگی را داشته باشد؛ اما همواره مثل یك بسیجی زندگی می‌كرد. از امكاناتی كه حق طبیعی‌اش نیز بود چشم می‌پوشید. تواضع و فروتنی‌اش باعث می‌شد كه اغلب او را نشناسند. او محبوب دلها بود. همه دوستش می‌داشتند و از دل و جان گوش به فرمان او بودند. او نیز بسیجیان را دوست داشت و به آنها عشق می‌ورزید. می‌گفت:

وقتی با بسیجی ها راه می‌روم، حال و هوای دیگری پیدا می‌كنم، هرگاه خسته می‌شوم پیش بسیجیها می‌روم تا از آنها روحیه بگیرم و خستگی‌ام برطرف شود. همه ما در برابر جان این بسیجی‌ها مسئولیم، برای حفظ جان آنها اگر متحمل یك میلیون تومان هزینه – برای ساختن یك سنگر كه حافظ جان آنها باشد – بشویم، یك موی بسیجی،‌ صد برابرش ارزش دارد. با دشمنان اسلام و انقلاب چون دژی پولادین و تسخیرناپذیر بود و با دوستان خدا، سیمایی جذاب و مهربان داشت. با وجود اندوه دائمش، همیشه خندان می‌نمود و بشاش. انسانی بود همیشه آماده به خدمت و پرتوان.

 

خاطراتی از شهید

خاطره اول

در بیت امام‌، مهدی را دیدم و گفتم‌: "آقا مهدی‌! خواب های خوشی برایت دیده‌اند ...‌مثل اینكه شما هم ... بله ..." تبسمی كرد و با تعجب پرسید: "چه خبر شده است‌؟" گفتم‌: همه خبرها كه پیش شماست‌. یكی از فرماندهان گردان كه یك ماه پیش شهید شد، خواب دیده بود، در بهشت منزلی زیبا می‌سازند‌. پرسیده بود: "این خانه را برای چه كسی آماده می‌كنید؟" گفتند: "قرار است شخصی به جمع بهشتیان بپیوندد‌." باز پرسیده بود: "او كیست‌؟" بعد سكوت كردم‌. مهدی مشتاقانه سر تكان داد و گفت‌: "خوب ...‌ادامه بده‌." گفتم‌: "پاسخ دادند: قرار است مهدی باكری به اینجا بیاید‌. خلاصه آقا ملائكه را خیلی به زحمت انداختی‌." سرش را پایین انداخت و رنگ رخسارش به سرخی گرایید و به آرامی گفت‌: "بنده خدا! با این كارهایی كه ما انجام می‌دهیم‌، مگر بسیجی ها اجازه دهند كه به بهشت برویم‌! جلو در بهشت می‌ایستند و راهمان نمی‌دهند‌." سپس فرو رفت و از من دور شد‌. دیگر مطمئن بودم كه مهدی آخرین روزهای فراغ از یار را سپری می‌كند‌.

خاطره دوم

روزی از مدرسه به خانه می‌آید، در حالی كه گونه‌ها و دستهای سرخ و كبودش ، حكایت از عمق سرمایی می‌كند كه در جانش رسوخ كرده است‌. پدرش همان شب تصمیم می‌گیرد كه پالتویی برایش تهیه كند‌. دو روز بعد با پالتویی نو و زیبا به مدرسه می‌رود‌. غروب كه از مدرسه برمی‌گردد با شدت ناراحتی‌، پالتو را به گوشه اطاق می‌افكند‌. همه اعضای خانواده با حالت متعجب به او می‌نگرند، و مهدی در حالی كه اشك از دیدگانش جاری است‌، می‌گوید: "چگونه راضی می‌شوید من پالتو بپوشم در حالی‌كه دوست بغل‌دستی من در كنارم از سرما بلرزد.

خاطره سوم

زماني كه آقاي مهدي شهردار اروميه بودند روزي باران خيلي تند مي آمد بهم گفت : « من ميرم بيرون » .

گفتم : « توي اين هوا كجا مي خواي بري » جواب نداد. اصرار كردم . بالاخره گفت : « مي خواي بدوني پاشو توهم بيا. »

بالندور شهرداري راه افتاديم تو شهر. نزديكيهاي فرودگاه يك حلبي آباد بود. رفتيم آنجا. توي كوچه پس كوچه هايش پر از آب و گل و شل . آب وسط كوچه صاف مي رفت توي يكي از خانه ها. در خانه را كه زد پيرمردي آمد دم در. ما را كه ديد شروع كرد به بدو بيراه گفتن به شهردار. مي گفت : « آخه اين چه شهرداريه كه ما داريم نمي ياد يه سري بهمون بزنه ببينه چه ميكشيم . » آقا مهدي بهش گفت : « خيلي خب پدر جان . اشكال نداره . شما يه بيل به ما بده درستش مي كنيم » « پيرمرد گفت : « بريد بابا شما هم بيلم كجا بود. »

از يكي از همسايه ها بيل گرفتيم . تا نزديكي هاي اذان صبح توي كوچه آبراه مي كنديم .

( راوی : همسر شهيد باكري )

 

شهید باکری از نگاه ....

حضرت امام خميني (رحمت الله علیه) بعد از شهادت مهدي فرمود:

خداوند شهيد اسلام (مهدي باكري) را رحمت كند.

مقام معظم رهبري نيز در خصوص شهيد مهدي باكري فرموده است:

شهيد باكري يكي از همين جوان هاست، من آن شهيد را قبل از انقلاب از نزديك مي‌شناختم اين جوان مومن و صالح مشهد پيش من آمد، حق او بود كه بعد از انقلاب يكي از سرداران اين انقلاب بشود، چون صادق و مخلص بود و حق او بود كه شهيد بشود.

حجت‌الاسلام والمسلمین شهید محلاتی در مورد شهید باكری اظهار می‌دارند:

وی نمونه و مظهر غضب خدا در برابر دشمنان خدا و اسلام بود. خشم و خروشش فقط و فقط برای دشمنان بود و به عنوان فرمانده و باتقوا، الگوی رافت و محبت در برخورد با زیردستان بود.

همسر شهید باكری در مورد اخلاق او در خانه می‌گوید:

باوجود همه خستگی‌ها، بی‌خوابی‌ها و دویدن‌ها، همیشه با حالتی شاد بدون ابراز خستگی به خانه وارد می‌شد و اگر مقدور بود در كارهای خانه به من كمك می كرد؛ لباس می‌شست، ظرف می‌شست و خودش كارهای خودش را انجام می‌داد.

اگر از مسلئله‌ای عصبانی و ناراحت بودم، با صبر و حوصله سعی می‌كرد با خونسردی و با دلایل مكتبی مرا قانع كند.

دوستان و همسنگرانش نقل می‌كنند:

به همان میزان كه به انجا فرایض دینی مقید بود نسبت به مستحبات هم تقید داشت. نیمه‌های شب از خواب بیدار می‌شد، با خدای خود خلوت می كرد و نماز شب را با سوز و گداز و گریه می‌خواند. خواندن قرآن از كارهای واجب روزمره‌اش بود و دیگران را نیز به این كار سفارش می‌نمود.

شهید باكری در حفظ بیت‌المال و اهیمت آن توجه زیادی داشت، حتی همسرش را از خوردن نان رزمندگان، برحذر می‌داشت و از نوشتن با خودكار بیت‌المال – حتی به اندازه چند كلمه – منع می‌كرد. وقتی همرزمانش او را به عنوان فرماندهی كه مندرسترین لباس بسیجی را مدتهای طولانی استفاده می‌كرد مورد اعتراض قرار می‌دادند، می‌گفت: تا وقتی كه می‌شود استفاده كرد، استفاده می‌كنم.

همواره رسیدگی به خانواده شهدا را تاكید می‌كرد و اگر برایش مقدور بود به همراه مسئولین لشكر بعد از هر عملیات به منزلشان می‌رفت و از آنان دلجویی می‌كرد و در رفع مشكلات آنها اقدام می‌كرد.

او می‌گفت: امروز در زمره خانواده شهدا قرار گرفتن جزو افتخارات است و این نوع زندگی از با فضیلت‌ترین زندگی‌هاست.

 

نحوه شهادت:

بعد از شهادت برادرش حمید و برخی از یارانش، روح در كالبد ناآرامش قرار نداشت و معلوم بود كه به زودی به جمع آنان خواهد پیوست. پانزده روز قبل از عملیات بدر به مشهد مقدس مشرف شد و با تضرع از آقاعلی‌بن موسی‌الرضا (علیه السلام) خواسته بود كه خداوند توفیق شهدت را نصیبش نماید. سپس خدمت حضرت امام خمینی( رحمت الله علیه ) و حضرت آیت‌الله خامنه‌ای رسید و با گریه و اصرار و التماس درخواست كرد كه برای شهادتش دعا كنند.

این فرمانده دلاور در عملیات بدر در تاریخ 25/11/63، به خاطر شرایط حساس عملیات، طبق معمول، به خطرناكترین صحنه‌های كارزار وارد شد و در حالی كه رزمندگان لشكر را در شرق دجله از نزدیك هدایت می كرد، تلاش می‌نمود تا مواضع تصرف شده را در مقابل پاتكهای دشمن تثبیت نماید، كه در نبردی دلیرانه، براثر اصابت تیر مستقیم مزدوران عراقی، ندای حق را لبیك گفت و به لقای معشوق نایل گردید. هنگامی كه پیكر مطهرش را از طریق آبهای هورالعظیم انتقال می‌دادند، قایق حامل پیكر وی، مورد هدف آرپی‌جی دشمن قرار گرفت و قطره ناب وجودش به دریا پیوست.

او با حبی عمیق به اهل عصمت و طهارت(علیهم السلام) و عشقی آتشین به اباعبدالله‌الحسین(علیه السلام) و كوله‌باری از تقوی و یك عمر مجاهدت فی سبیل‌الله، از همرزمانش سبقت گرفت و به دیار دوست شتافت و در جنات عدن الهی به نعمات بیكران و غیرقابل احصاء دست یافت. شهید باكری در مقابل نعمات الهی خود را شرمنده می‌دانست و تنها به لطف و كرم عمیم خداوند تبارك و تعالی امیدوار بود. در وصیتنامه‌اش اشاره كرده است كه: چه كنم كه تهیدستم، خدایا قبولم كن.

شهید محلاتی از بین تمام خصلتهای والای شهید به معرف او اشاره می‌كند و در مراسم شهادت ایشان، راز و نیاز عاشقانه وی را با معبود بیان می‌كند و از زبان شهید می گوید:

خدایا تو چقدر دوست‌داشتنی و پرستیدنی هستی، هیهات كه نفهمیدم. خون باید می‌شدی و در رگهایم جریان می‌یافتی تا همه سلولهایم هم یارب یارب می‌گفت. این بیان عارفانه بیانگر روح بلند و سرشار از خلوص آن شهید والامقام است كه تنها در سایه خودسازی و سیر و سلوك معنوی به آن دست یافته بود.

 

وصیت نامه:

عزیزانم‌! اگر شبانه‌روز شكرگزار خدا باشیم كه نعمت اسلام و امام را به بما عنایت فرموده‌، باز هم كم است‌. آگاه باشیم كه صدق نیت و خلوص در عمل‌، تنها چاره‌ساز ماست‌. ...‌بدانید اسلام تنها راه نجات و سعادت ماست‌.

... همیشه به یاد خدا باشید و فرامین خدا را عمل كنید‌. پشتیبان و از ته قلب مقلد امام باشید‌. اهمیت زیاد به دعاها و مجالس یاد اباعبدالله (علیه السلام‌) و شهدا بدهید كه راه سعادت و توشه آخرت است‌. همواره تربیت حسینی و زینبی بیابید و رسالت آنها را رسالت خود بدانید‌. و فرزندان خود را نیز همانگونه تربیت كنید كه سربازانی با ایمان و عاشق شهادت و علمدارانی صالح و وارث حضرت ابوالفضل (علیه السلام) برای اسلام بار بیایند‌.

 

منابع :

خبرگزاری ایسنا

خبرگزاری فارس

http://www.ciw8.ir

http://www.aviny.com

http://www.jegati.com

مقابله با آتش سوزي

مقدمه:

آتش، عامل مخرب مهمی است که در صورت عدم رعایت نکات ایمنی، باعث خسارتهای جانی و مالی فراوان می شود و با بسیاری از بلایای طبیعی و سوانح، همراه است. آتش سوزیهایی که به دنبال زلزله، سیل، انفجار و یا سایر حوادث ایجاد می شوند، اغلب بیش از فاجعه اصلی، ویرانی به دنبال دارند.

آتش سوزی یکی از مواردی است که هر روزه در گوشه و کنار شهرها اتفاق می‌افتد. آتش، زمان و مکان نمی شناسد و مهم نیست که شما چقدر برای آن آمادگی دارید.

او هر وقت که بتواند حضور می یابد و این شمایید که باید از این مهمان ناخوانده پذیرایی کنید. حال فکر می کنید آمادگی مقابله با آن را دارید؟ مهمانی ناخواسته و مخرب.

چند اقدام احتیاطی ساده می‌تواند خطر آتش سوزی را در خانه کاهش دهد.

در بدترین حالت و هنگام رخ‌دادن آتش‌سوزی، یک طرح فرار کاملا تمرین ‌شده می‌تواند به پیشگیری از آسیب‌ها و مرگ کمک کند.

حادثه خبر نمی کند : همیشه برای مقابله با آتش سوزی آماده باشیم!

تاریخچه آتش‌نشانی:

اولین ایستگاه آتش نشانی در شهر تبریز در سال ۱۲۲۱ شمسی و اولین واحد آتش نشانی در تهران در سال 1303 راه‌اندازی شد

در تهران در گاراژی به نام حسنی در سه راه امین‏حضور اولین واحد آتش نشانی راه‌اندازی شد و در سال 1307 قبرستان قدیمی موجود در میدان حسن آباد (ایستگاه آتش نشانی فعلی) تبدیل به اداره ماشین‌های آب پاش شد.

بعدها نام اطفائیه به این واحد اطلاق شد. دومین ایستگاه آتش نشانی در شمیرانات تأسیس شد و تا سال 1326 همین دو ایستگاه فعالیت داشتند.

در سال 1340 در ایستگاه حسن آباد واحدی با عنوان گروه امداد و نجات دایر شد که در کنار واحد اطفاء حریق کار آن صرفأ نجات و امداد باشد.

در سال 1350 تعداد ایستگاه‌ها به 7 مورد رسید و در سال 1353 سه ایستگاه دیگر نیز ساخته شد.

در سال 1355 تعداد ایستگاه‌ها به 13 ایستگاه حریق و نجات رسید و 3 ایستگاه دیگر نیز در سال 1356 اضافه شد که مجموعأ 16 ایستگاه که در آنها 3 ایستگاه نجات نیز وجود داشت.

پس از پیروزی انقلاب اسلامی در طول 10 سال تا پایان سال 1368 مجموعه ایستگاه‌های آتش‏نشانی تهران، به 26 ایستگاه حریق و 7 ایستگاه امداد و نجات رسید.

با گسترش فعالیت‌های شهرداری تهران و لزوم گسترش فضاهای ایمن و تعمیق فرهنگ ایمنی در سطح شهر، تا سال 1379 تعداد ایستگاه‌های سازمان آتش‏نشانی به 54 ایستگاه حریق و 10 ایستگاه نجات افزایش یافت.

طبقه بندي آتش:

1. نوع اول (A) شامل سوختن هر ماده‌اي که پس از سوختن از خود خاکستر بجا مي‌گذارد مانند مقوا، کاغذ، لباس چوب. براي خاموش کردن اين نوع آتش از آب استفاده مي‌شود و منبع آتش را هدف مي‌گيرد.

2. نوع دوم (B) شامل تمام مواد قابل اشتعال مي‌باشد که از خود خاکستر بجا نمي‌گذارد مانند مواد نفتي، روغن‌هاي صنعتي و رنگ‌ها. براي خاموش کردن اين نوع آتش از خاموش کننده‌هايي مادي کف نظير 2Co يا پودر خشک استفاده مي‌شود تا اکسيژن از دسترس آتش دور گردد. استفاده از آب براي خاموش کردن اين نوع آتش به توسعه آن کمک مي‌کند.

3. نوع سوم (C ) : اين نوع آتش از سوختن گازهاي قابل اشتعال با موادي که بسرعت به گاز تبديل مي‌شوند بوجود مي‌آيد. مثل پرويان مايع که بسرعت تبديل به گاز قابل اشتغال مي‌شود. خاموش کننده‌هايي مانند پودر خشک، هالوژن‌ها کف و دي‌اکسيدکربن براي مقابله با اين نوع حريق استفاده مي‌شوند.

4. نوع چهارم (D) : حريق ناشي از سوختن برخي فلزات قابل اشتعال نظير منيزيم، پتاسيم و آلومينيم براي خاموش کردن اين نوع حريق از پودرهاي خاص بايد استفاده نمود و در صورت دسترس نبودن امکانات کافي از شن و ماسه استفاده نمود. بايد توجه نمود که پودرهاي اطفا را بايستي به آرامي روي مواد محرق ريخت و مراقب نور شديد ناشي از سوختن اين فلزات بود.

5. حريق دسته E: اين دسته شامل حريق‌هاي الکتريکي مي‌باشد که در اثر استفاده نابجا از يک وسيله الکتريکي و نگهداري نادرست تجهيزات برقي استفاده مي‌شود. استفاده از فيوز در کاهش اين نوع حريق بسيار مؤثر است. براي اطفاء بايد ابتدا برق را قطع نمود و تا آن هنگام لااقل يک متر با برق فاصله داشت. هنگام اطفاء امکان توليد گاز سمي وجود دارد لذا از ماسک استفاده مي‌شود. 2Co بهترين ماده براي خاموش کردن است و استفاده از آب بسيار نامناسب است.

چند نکته در باب خاموش کننده‌ها:

همانطور که اشاره شد خاموش کننده‌هاي محتوي آب براي اطفاء حريق نوع A بکار مي‌رود در حاليکه خاموش کننده‌هاي محتوي کف که از هوا سنگين‌تر و از مايعات قابل اشتعال سبک‌تر است روي اين مايعات شناور مي‌شود و ارتباط آنها را با اکسيژن هوا قطع مي‌کند.

خاموش کننده‌هاي محتوي پودر عموما شامل پودر بيکربنات سديم يا پتاسيم مي‌باشد که با گاز Co2 يا N2 تحت فشار است. در اطفاء حريق تجهيزات الکتريکي بهتر است از Co2 استفاده شود

استفاده از خاموش کننده‌هاي محتوي هالوژن که از استخلاف يک هالوژن نظير کلر، برم و يا يد در C2A6يا CH4 بوجود آمده در حريق‌هاي نوع A,B,C بايد با توجه به اين نکته صورت گيرد که بخصوص با پاشيدن روي فلزات داغ، توليد گازهاي سمي مي‌کند لذا در فضاي محدود خطرناک مي‌باشد اين مواد چون دي‌الکتريک نمي‌باشند پس از مصرف در دستگاه‌هاي الکتريکي اثر ايجاد نمي‌نمايند.

براساس استاندارد BS خاموش کننده‌هاي محتوي آب به رنگ قرمز، حاوي کف به رنگ کرم، محتوي Co2 به رنگ سياه و محتور پودر به رنگ آبي کوتداري شده است.

عوامل ايجاد آتش سوزي:

1. بي دقتي در ايجاد جرقه

2. بي دقتي در رها کردن آتش

3. عدم کنترل تجهيزات ايجاد کننده جرقه، شعله يا گرما (عمليات برش، جوشکاري و ...)

4. وسايل گرم کننده نامناسب

5. آتش سيگار

6. ذخيره نامناسب مواد و نگهداري نامناسب مواد قاب اشتعال مانند رنگ، تينر، گازهاي فشرده اصولاً توجه به ايمني انبارها، آموزش ذينفعان و وجود سيستم‌هاي اطفا و اعلام اهميت زيادي دارد.

7. عدم دفع زباله

8. نگهداري ضعيف ماشين‌آلات (عدم روغن کاري، اعمال بار اضافي، ايجاد اصطلاک و ...)

9. سيستم‌ الکتريکي و روشنايي غير ايمني

خطرات خاموش کننده‌ها

خطرات ِCo2: اگر چه سمي نيست اما تنفس آن در محيط بسته مشکلات تنفسي ايجاد مي‌کند و گاه گيجي، بيهوشي و حتي مرگ را بدنبال دارد.

خطرات پودر خشک: سمي نيست اما اگر بمدت زياد تنفس شود ايجاد سوزش و تحريک مي‌کند. در فضاي بسته نيز کاهش ديد و گيجي را باعث مي‌شود. پودر منو آمونيوم فسفات در صورتيکه با کمي آب مخلوط شود خوردگي در فلزات را سبب مي‌شود.

خطرات هالوژن‌ها: همانطور که اشاره شد مواد حاصل از تجزيه خاموش کننده‌هاي هالوژن‌دار سمي بوده و لذا ورود به محل حريق حتي پس از اطفاء بايد با احتياط صورت گيرد.

خطرات خاموش کننده‌هاي تحت فشار: خاموش کننده‌هايي که در هنگام استفاده ايجاد فشار مي‌کنند انفجار و ترکيدگي است که بايد در لحظه شروع استفاده، آنرا روي زمين قرار داده و فاصله مناسبي از آن داشت.

حريق‌هاي الکتريکي:

اصولا الکتريسته قابليت ايجاد دوخطر آتش سوزي و شوک الکتريکي را دارد. قوس الکتريکي و جرقه در محل‌هايي که گرد و غبار و بخارات قابل اشتغال وجود دارد آتش سوزي در پي دارد. اضافه بر آن عبور بار الکتريکي زياد از سيم‌هايي که مقاومت زياد و پوشش نا مناسب دارند به از بين رفتن پوشش آنها و آتش‌سوزي منجر مي‌شود. آتش‌سوزي‌هاي الکتريکي عموما ناشي از آتش سوزي ناشي از دستگاه‌هاي فرسوده، استفاده نادرست و خارج از استاندارداز دستگاه‌هاي الکتريکي، نصب ناقص دستگاه‌ها، رويدادهاي تصادفي ناشي از بي‌توجهي‌هاي انساني مي‌باشد.

وسايل و لوازم اطفاء حريق:

بطور کلي در استفاده از خاموش کننده ها اين نکات بايد رعايت شود:

• متناسب با وضعيت محل و به ميزان کافي استفاده شود.

• به افراد آموزش کافي داده شود.

• مرتباً بازرسي و تأييد شود.

• در مکان مناسب و ثابت قرار داده شود.

هشدار دهنده ها:

هشدار دهنده ها (detectors) وسايلي هستند که با نصب در محل وقوع آتش سوزي را اعلام مي دارند. آنها يک مدار الکتريکي را بر حسب نوع حساسيت باز يا بسته مي نمايند و سيستم هشدار دهنده بکار مي افتد. گاهي سيستم هاي هشداردهنده به طور اتوماتيک به سيستم اطفاء حريق نيز وصل مي باشد.

هشدار دهنده ها داراي انواع حرارتي، دودي و شعله اي مي باشند.

روشهاي پيشگيري از آتش سوزي يا مقابله با آن:

• پيش بيني در ساختمان و تأسيسات از قبيل رعايت ضوابط مربوط، استفاده از لوازم ايمني، پيش بيني سيستم هاي خروج ( درب ها، پله ها و روشنايي هاي اضطراري )، تهويه و ...

• نصب سيستم هاي هشدار دهنده و اطفاء حريق در محلهاي مناسب

• تهيه وسايل مناسب اطفاء حريق.

• رعايت نکات ايمني شامل جدا کردن مواد آتش زا و شيميايي، تابلوها و علائم کافي، آموزش‌هاي عمومي و خاص.

• انجام تمرينات دوره اي و بازرسي هاي مرتب

• امکان اعلام بموقع

انفجار:

انفجار به مفهوم اشتعال يکباره است که در آن انرژي هاي آزاد شده خيلي سريع و ناگهاني با سرعت و در حداقل زمان ممکن خارج مي شود. هر ماده شيميايي که بر اثر يک محرک خارجي (ضربه، حرارت، الکتريسيته و غيره) تغيير شکل ناگهاني دهد و از حالت جامد يا مايع بصورت گاز تبديل شود ماده منفجره نام دارد. از جمله استيلن، nبوتيلن، اکسيد کربن اتر، هيدروژن سولفوره، متانول يا غبارهاي آلي شامل نشاسته، چوب پنبه يا گردهاي فلزي شامل گرد آلومينيوم يا منيزيم مي‌تواند ماده منفجره محسوب شود.

براي جلوگيري از انفجار بايد از تراکم اين گازها، بخارها و گردها کاست و درجه حرارت نيز در دمايي پايين تر از حد انفجار نگه داشته شود. بدين ترتيب تهويه اهميت زيادي دارد.

گروههاي اطفاء حريق:

اين گروهها عندالاقتضاء مي توانند شامل گروه تأمين، گروه پزشکي، گروه تخليه و گروه آتش نشاني باشد.

منابع و مآخذ:

1. http://www.majidsafaei.blogfa.com

2. http://www.tebyan.net

3. http://www.hamshahrionline.ir